P
rzemoc materialna w rodzinie, nazywana też przemocą ekonomiczną, to forma przemocy domowej polegająca na kontroli partnera lub członka rodziny nad zasobami finansowymi i materialnymi drugiej osoby. Kontrolując środki materialne takie jak żywność, pieniądze czy mieszkanie, można uzyskać nad inną osobą wymierną władzę. Ułatwia to wymuszanie na niej swoich poglądów, decyzji czy zmuszania danej osoby do wykonywania czynności, które w innym wypadku dana osoba nie chciałaby wykonać.
Przemoc materialna objawia się również to poprzez zabieranie własności, zmuszanie do zaciągania długów czy sabotowanie pracy zarobkowej. Często najstarszy brat/siostra w rodzinie stara się przejąć cały majątek rodzinny aby uzyskać znaczącą przewagę ekonomiczną nad rodzeństwem. Obok chciwości i nieumiejętności równego dzielenia się w, motywem może być tu dążenie do dominacji materialnej nad innymi członkami rodziny. Niejednokrotnie spotyka się przypadki zniechęcania do pracy zarobkowej aby wywołać u ofiary : uzależnienie finansowe, niskie poczucie własnej wartości i problemy z niezależnością.
W Polsce przemoc ekonomiczna może być podstawą do odpowiedzialności karnej jako forma znęcania się nad osobą najbliższą, zgodnie z art. 207 Kodeksu karnego. Tak samo art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie ( Dz. U. Nr 180 poz. 1493 ze zm.) wskazuje również na przemoc ekonomiczną/materialną jako odmawianie lub ograniczanie dostępu do wspólnych środków finansowych lub odbieranie zarobionych pieniędzy, uniemożliwianie bądź ograniczanie podjęcia pracy zarobkowej ale również niszczenie przedmiotów itp.
W Polsce za znęcanie się (przemoc domową) grozi kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat, a w przypadku szczególnego okrucieństwa lub gdy ofiara popełni samobójstwo, kary te są dużo wyższe.
Formy przemocy materialnej (ekonomicznej):
- Ograniczanie dostępu do środków finansowych: wydzielanie pieniędzy, kontrola wydatków, pozbawianie dostępu do rachunków bankowych i gotówki.
- Niszczenie i przejmowanie dóbr materialnych: zabieranie lub niszczenie mienia osobistego, utrudnianie korzystania ze wspólnych dóbr, takich jak samochód.
- Sabotaż finansowy: zakazywanie podjęcia zatrudnienia, utrudnianie pracy, nakłanianie do porzucenia pracy lub zmuszanie do składania fałszywych zeznań podatkowych.
- Zaciąganie zobowiązań finansowych: wymuszanie na ofierze zaciągania kredytów lub podpisywania innych niekorzystnych umów finansowych bez jej zgody.
- Szantaż finansowy: grożenie odebraniem środków do życia, wstrzymaniem wypłat lub zmuszaniem do pewnych zachowań w zamian za dostęp do pieniędzy.
- Uchylanie się od zobowiązań materialnych wobec dzieci, a po rozwodzie od obowiązku alimentacyjnego.
- Żerowanie na partnerce/partnerze lepiej zarabiającym poprzez celowe uchylanie się od podjęcia pracy zarobkowej, mimo takiej potrzeby czy konieczności;
Skutki przemocy ekonomicznej:
- Uzależnienie finansowe: niemożność samodzielnego życia bez środków dostarczanych przez sprawcę.
- Problemy psychologiczne: niskie poczucie własnej wartości, depresja, nerwice.
- Wypadnięcie z rynku pracy: brak możliwości zdobycia i utrzymania kwalifikacji zawodowych.
- Długi i ubóstwo: nieświadome obciążenie długami lub popadnięcie w skrajne ubóstwo.
Źródła:
https://cpk.org.pl/wiedza/przemoc-ekonomiczna/
https://www.luxmed.pl/dla-pacjenta/artykuly-i-poradniki/przemoc-ekonomiczna-czym-jest-i-jak-sobie-z-nia-radzich
https://www.niebieskalinia.pl/aktualnosci/aktualnosci/przemoc-ekonomiczna-ukryta-nic-zniewolenia
Specjalistyczne poradnictwo psychologiczne, pedagogiczne, terapia rodzinna oraz warsztaty umiejętności opiekuńczo-wychowawczych w gminie Annopol realizowane jest w ramach projektu ,,Punkt Interwencji Kryzysowej w gminie Annopol” nr FELU.08.08-IŻ.00-0016/23 w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Lubelskiego 2021-2027 w ramach Priorytetu FELU.08.00 Działania FELU.08.08 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus. Projekt jest realizowany przez Gminę Annopol/Ośrodek Pomocy Społecznej w Annopolu.
Punkt Interwencji Kryzysowej
Ośrodek Pomocy Społecznej w Annopolu
ul. Leśna 2, 23-235 Annopol
pik@annopolops.pl
tel. 15/86-13-404 lub 609-233-434
Więcej informacji na temat realizowanego wsparcia można uzyskać telefonicznie, osobiście lub za pośrednictwem Formularza kontaktowego dostępnego na stronie internetowej Ośrodka Pomocy Społecznej w Annopolu pod poniższym linkiem.
